Wataalamu wa droni nchini Ukraine wanaonya kuwa kombora jipya la Urusi aina ya Filin linaweza kuongeza changamoto kwa mifumo ya ulinzi wa anga ya Ukraine. Wanasema kasi yake, uwezo wa kuruka katika mwinuko wa chini na kichwa chake cha kivita vinaweza kulifanya kuwa tishio kubwa kuliko baadhi ya droni za Shahed zinazotumia injini ya jet.
Hata hivyo, maelezo mengi kuhusu uwezo wa Filin yanatokana na taarifa za ujasusi wa kijeshi wa Ukraine na madai ya kiufundi ya Urusi; vipimo hivyo havijathibitishwa kwa kujitegemea katika kila kipengele.
Filin inaweza kufika kilomita 1,200
Idara ya Ujasusi wa Kijeshi ya Ukraine (HUR) ilitangaza tarehe 22 Oktoba 2026 kuwa Urusi ilianza kutumia kombora hilo vitani mwishoni mwa majira ya joto ya mwaka huu. HUR pia ilichapisha mfano wa kompyuta wa 3D, maelezo ya vipengele vyake na taarifa za vifaa vya kielektroniki kwenye tovuti yake ya War&Sanctions.
Kulingana na taarifa hizo, Filin ina urefu wa takribani mita 3.5 na mabawa yenye upana wa mita 3. Kasi yake ya juu inaripotiwa kuwa kilomita 800 kwa saa, huku umbali wa safari ukikadiriwa kufikia kilomita 1,200. Taarifa za HUR zinasema kuna matoleo yanayoweza kubeba kichwa cha kivita cha kilo 50 au kilo 100.
Kombora hilo hurushwa kutoka ardhini kwa kutumia kichocheo cha mafuta mango. Linaweza kuruka katika mwinuko wa chini sana au kufikia mwinuko wa hadi kilomita sita. Kuruka chini kunaweza kufanya ugunduzi na ufuatiliaji wake kuwa mgumu zaidi katika baadhi ya mazingira, ingawa matokeo hutegemea pia mifumo ya rada na ulinzi inayotumiwa.
Kwa nini wataalamu wana wasiwasi?
Ripoti ya Business Insider inaeleza kuwa wataalamu wa droni wa Ukraine Serhii Beskrestnov na Serhii Sternenko wameonya kuhusu uwezo wa Filin na hatari inayoweza kuleta. Wasiwasi wao unahusiana na kasi ya kombora, uwezo wa kubadili mwelekeo na ukubwa wa kichwa cha kivita ukilinganishwa na baadhi ya droni za mashambulizi.
Tofauti na droni, kombora la kusafiri lenye injini ya jet linaweza kuwa na tabia tofauti za safari na masharti tofauti ya kulikabili. Hata hivyo, hakuna ushahidi wa kutosha katika taarifa zilizopo kuhitimisha kuwa Filin itashinda kila mara mifumo ya ulinzi wa Ukraine au kwamba ni hatari zaidi katika hali zote.
Vipengele vya ndani na teknolojia ya uzalishaji
Kwa mujibu wa HUR, baadhi ya sehemu za Filin hutengenezwa kwa teknolojia ya uchapishaji wa 3D. Ujasusi huo pia unasema vifaa vyake vya kielektroniki vina mfumo wa urambazaji usiotumia satelaiti pekee uliotengenezwa China, pamoja na kipokezi cha urambazaji wa satelaiti cha Kometa. HUR imetambua vipengele 35 vilivyotengenezwa Marekani na 22 vilivyotengenezwa China katika vifaa vilivyochunguzwa.
HUR inasema injini ya kombora hilo ni R500, inayotengenezwa Urusi. Taarifa hizi ni sehemu ya uchunguzi wa Ukraine kuhusu mnyororo wa uzalishaji na upatikanaji wa vipengele vya kigeni vinavyotumiwa katika silaha za Urusi. Asili ya vipengele hivyo pekee, hata hivyo, haielezi kwa uhakika njia vilivyopitia kabla ya kufika kwa watengenezaji wa silaha.
Je, Filin itabadilisha hali ya vita?
Kuibuka kwa Filin kunaonyesha juhudi za Urusi kuongeza silaha za mashambulizi ya masafa marefu zinazotumia injini ya jet na ambazo, kwa mujibu wa ujasusi wa Ukraine, zimekusudiwa kuwa nafuu zaidi kutengeneza. Ikiwa zitatumiwa kwa idadi kubwa, zinaweza kuongeza shinikizo kwa mifumo ya ulinzi wa anga ambayo tayari inapaswa kushughulikia aina mbalimbali za makombora na droni.
Hata hivyo, bado kuna maswali kuhusu gharama halisi ya kila kombora, idadi ambayo Urusi inaweza kuzalisha, usahihi wake vitani na kiwango ambacho Ukraine inaweza kuligundua na kulizuia. Kwa sasa, tathmini ya tishio inategemea zaidi taarifa za ujasusi wa Ukraine na uchambuzi wa wataalamu kuliko data huru ya matumizi yake katika mapigano.
Picha kuu ni ya mfano wa kombora la kijeshi, si picha iliyothibitishwa ya kombora la Filin.

Maoni