TEHRAN — Iran imewasilisha rasmi kwa Marekani masharti yake yasiyoweza kujadiliwa kwa ajili ya kurejesha diplomasia, ikitaka kusitishwa kabisa kwa hatua za uchokozi za Marekani, kuondolewa kwa kizuizi cha baharini na kuachiliwa mara moja kwa mali za Iran zilizozuiwa.
Msemaji wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Iran, Esmaeil Baqaei, alitangaza Jumanne kwamba duru mpya ya kubadilishana ujumbe kati ya Tehran na Washington ilifanyika pembezoni mwa Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa, kupitia mpatanishi wa Qatar.
“Jana, pembezoni mwa mkutano wa Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa, katika mwendelezo wa mazungumzo kati ya Iran na Marekani yanayopitia nchi wapatanishi, duru nyingine ya kubadilishana ujumbe na kuweka mambo wazi ilifanyika kupitia mpatanishi wa Qatar,” alisema Baqaei.
Alisisitiza kwamba ujumbe huo wa kidiplomasia uliwasilishwa kwa ukamilifu na bila utata, akibainisha kuwa mchakato huo ulichukua takribani saa mbili.
“Katika mchakato huu, misimamo na masharti ya Iran kwa ajili ya kurejesha diplomasia yaliwasilishwa kwa upande wa Marekani kwa namna isiyoacha shaka wala utata, na isiyotoa kisingizio kwa upande wowote,” aliongeza msemaji huyo.
Masharti ya Iran kwa Marekani
Baqaei alieleza masharti mahsusi ambayo Washington inapaswa kuyatimiza kabla ya kupatikana kwa maendeleo yoyote yenye maana katika diplomasia, akisisitiza kwamba msimamo wa Tehran ni thabiti na uko wazi.
“Masharti ya Iran yako wazi na yanaeleweka,” alisema Baqaei, akiyataja kuwa kusitishwa kabisa kwa hatua za uchokozi za Marekani, ikiwa ni pamoja na kizuizi cha baharini na ugaidi wa kiuchumi; kumalizika kwa vita katika maeneo yote; kuachiliwa kwa mali za Iran zilizozuiwa au kuwekewa vikwazo; na kukubaliwa kwa njia salama ya usafirishaji wa meli kama ilivyokubaliwa kati ya Iran na Oman kuhusu Lango-Bahari la Hormuz.
Mazungumzo kupitia Qatar
Duru hii ya karibuni ya mawasiliano ya kidiplomasia kupitia Qatar inakuja katika mazingira ambayo Iran inaelezwa kuwa na nafasi ya juu ya kimkakati kufuatia vita vya Marekani na Israel dhidi yake vilivyoanza mwishoni mwa Februari 2026.
Licha ya juhudi za Washington kuweka kizuizi cha baharini na kuendesha kampeni ya kile kinachoitwa “ugaidi wa kiuchumi”, Majeshi ya Iran yanaelezwa kufanikiwa kudhoofisha faida ya kijeshi ya Marekani na kuchukua udhibiti wa kiutendaji wa Lango-Bahari la Hormuz.
Masharti yaliyotajwa na Baqaei yanaendana moja kwa moja na mfumo mpana wa kimkakati uliowekwa na Baraza Kuu la Usalama wa Taifa la Iran.
Mapema wiki hii, Meja Jenerali Mohsen Rezaei alifichua kwamba Iran imeandaa rasmi masharti saba ya kutatua mgogoro huo, ambayo yamewasilishwa kwa Marekani kupitia Pakistan, Qatar na Iraq.
Tehran imerudia mara kadhaa kwamba zama za kutoa makubaliano ya upande mmoja zimekwisha, ikiweka wazi kwamba Marekani lazima ichukue hatua ya kwanza ili kujenga uaminifu.